std 12 sanskrit chapter 2 swadhyay solution

જવાબ:- यः काष्ठमयो हस्ती, चर्ममया मृगः च अनधीयानः विप्रः त्रयः नामधारकाः सन्ति।

જવાબ:- तपश्च विद्या च संयुक्त महत् भेषजं अस्ति।

જવાબ:- दुराचारी पुरुषः दुःखभागी अस्ति।

જવાબ:- आचारात् आयुः ईप्सिताः प्रजाः, अक्षय्यम् धनम् च अलक्षणम् हन्ति लभते।

જવાબ:- सर्व परवशम् दुःखं अस्ति।

જવાબ:- અનૈતિક કાર્યોમાં વ્યસ્ત વ્યક્તિ સુખ જુએ છે પછી પ્રગતિ કરે છે અને શત્રુઓને જીતે છે. પરંતુ અંતે તે સંપૂર્ણપણે નાશ પામે છે.

જવાબ:- લાકડામાંથી બનેલો હાથી, ચામડામાંથી બનેલું હરણ અને જે બ્રાહ્મણ વેદનો અભ્યાસ નથી કરતો તે માત્ર નામ ધારણ કરે છે.

જવાબ:- અનૈતિક કાર્યોમાં વ્યસ્ત વ્યક્તિની ઉંમર ઓછી થાય છે. તે હંમેશા નિંદનીય, દુ:ખી, બીમાર રહે છે અને તેનું આયુષ્ય ઓછું હોય છે.

જવાબ:- જે માણસ બીજાના નિયંત્રણમાં હોય છે તેણે સતત દુ:ખ સહન કરવું પડે છે.

જવાબ:- મનુસ્મૃતિમાં વર્ણવેલ આજીવિકા અને નિયમિત જીવનના નિયમ અનુસાર, ખરાબ કાર્યોમાં વ્યસ્ત વ્યક્તિ પ્રથમ ત્રણ તબક્કામાં સુખી જીવન જીવે છે. જીવનના પ્રથમ તબક્કામાં અનૈતિક કાર્યો કરનાર વ્યક્તિ પ્રગતિ કરે છે, બીજા તબક્કામાં તેને સુખ મળે છે. ત્રીજા તબક્કામાં તે તેના દુશ્મનો અને સારા લોકોને જીતી લે છે.

આમ, અનૈતિક કાર્યો કરનાર વ્યક્તિ તેના જીવનના પ્રારંભિક તબક્કામાં સુખ મેળવે છે. પણ કર્મના સિદ્ધાંત પ્રમાણે છેવટે તેનો નાશ થાય છે. આ રીતે, આવા દુષ્ટ લોકો ક્યારેય સુખી થઈ શકતા નથી કારણ કે તેમને તેમના દુષ્ટ કાર્યોની કિંમત ચૂકવવી પડે છે. આવા દુષ્ટ કાર્યો અને લોભ, ક્રોધ, અભિમાન વગેરે જેવા ખરાબ ગુણો વ્યક્તિના પતનનું કારણ બને છે. જે વ્યક્તિ પોતાના કર્મો કરતી વખતે કોઈ પણ વસ્તુની અપેક્ષા રાખતો નથી તે દરેક પ્રકારથી મુક્ત છે.

આમ, દુષ્ટ કાર્યોના અંતિમ પરિણામને ધ્યાનમાં લેતા, એ

વ્યક્તિએ સારા આચરણનું પાલન કરવું જોઈએ અને પોતાને પતનથી બચાવવા માટે સારા કાર્યો કરવા જોઈએ.

જવાબ:- સમાજમાં મહિલાઓની સ્થિતિનું અહીં વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે. તેના વિશે ચાર બાબતોનો ઉલ્લેખ છે. સૌ પ્રથમ, સ્ત્રીઓને કાયમ આનંદ કરવો જોઈએ. બીજું, સ્ત્રી ઘરના કામોમાં નિપુણ હોવી જોઈએ. તે મુજબ તેણીને શિક્ષણ આપવું જોઈએ. ત્રીજે સ્થાને ઘરમાં સંસ્કારી અથવા સારી ગુણવત્તાની સામગ્રી હોવી જોઈએ. છેલ્લે તેણીએ પૈસા ખર્ચતી વખતે સાવચેત રહેવું જોઈએ, તેનો અર્થ એ કે તેણીએ ઉડાઉ ન હોવી જોઈએ.

આ રીતે સ્ત્રીનું જીવન ઘડાઈ શકે છે. ઉપરોક્ત વ્યવસ્થા ધરાવતા સમાજમાં સ્ત્રી સુખી છે. જૂના જમાનામાં એવી માન્યતા હતી કે “ગૃહિણીને ઘર કહેવાય છે. ભારતીય સંસ્કૃતિમાં સ્ત્રીનું સન્માન કરવું જોઈએ. તેથી કહેવાય છે કે, “જ્યાં સ્ત્રીઓની પૂજા થાય છે,ત્યાં દેવતાઓનો વાસ હોય છે.

જવાબ:- જ્ઞાન પ્રાપ્તિના પાંચ તબક્કાનો અહીં ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. પ્રથમ તબક્કામાં વેદ કે જ્ઞાનનો સ્વીકાર કરવો પડે છે. બીજા તબક્કામાં ધ્યાન હોવું જોઈએ. ત્રીજો તબક્કો સતત અભ્યાસ સૂચવે છે. ચોથા તબક્કામાં વૈદિક સ્તોત્રોનો પાઠ કરો. તે પછી તેને તમારા વિદ્યાર્થીને ભિક્ષા તરીકે આપો.

જવાબ:- (1) = (C)
(2) = (D)
(3) = (A)
(4) = (B)

જવાબ:- यथान्नं मधुसंयुक्तं मधु वान्नेन संयुतम्।
एवं तपश्च विद्या च संयुक्तं भेषजं महत्।

જવાબ:- दुराचारो हि पुरुषो लोके भवति निन्दितः।
दुःखभागी च सततं व्याधितोऽल्पायुरेव च॥

જવાબ:- आचारात् लभते ह्यायुः आचाराद् ईप्सिताः प्रजाः।
आचारात् धनमक्षय्यम् आचारो हन्त्यलक्षणम्॥

જવાબ:- सर्व परवशं दुःखं सर्वमात्मवशं सुखम्।
एतद्विद्यात् समासेन लक्षणं सुखदुःखयोः॥